We vrijen niet meer, hebben we een relatieprobleem?
Wat is het toch jammer dat een relatie op een hormonaal hoogtepunt start: je bent verliefd en alles in je lijf en hoofd richt zich op die ander. Iedere date is erotisch geladen, iedere mogelijkheid om elkaar aan te raken en te kussen wordt benut.
Dagelijks vrijen, of in ieder geval bij vrijwel iedere ontmoeting: het zijn de ingrediënten van de verrukkelijke start van een relatie. De evolutie helpt ons met DNA dat niet anders doet in die eerste fase dan de hormonen aanjagen die ons op elkaar doen duiken om het voortbestaan van onze soort te borgen. Lustvol en speels, vluggertjes en urenlang, spontaan en schaamteloos. Vanaf daar kan het alleen maar minder worden.
We vrijen niet meer, hebben we een relatieprobleem?
En dat gebeurt doorgaans ook. Want de verliefdheids-hormonen dalen in de loop van het eerste jaar. Er komt ‘houden van’ voor in de plaats: we zijn gehecht aan elkaar, oxytocine doet zijn werk. Vrijen wordt aangename verpozing waar we nog tijd voor kunnen- en willen maken. Maar als de kinderen komen, wordt alles anders. Ik zal me hier niet verliezen in de diverse scenario’s. Maar begin veertig zijn er veel relaties waarin de seks op een laag pitje is beland, misschien zelfs grotendeels is verdwenen of eenzijdig is geworden: de één stuurt, de ander verduurt.
De menopauze bij haar en de midlife crisis bij hem
En wat dan voorbij de vijftig?
Ik schrijf vijftig maar voor sommigen zal pas zestig of zeventig het getal zijn waarover het gaat. Voorbij de vijftig komt het eind van de menopauze in zicht met een enorme variatie in erotische identiteit bij vrouwen die dan optreedt. Van licht ontvlambaar tot kalm vaarwater, van knuffelwens tot buitenste grens: alles is normaal.
Bij mannen is het wat eenduidiger, zoals altijd. Na de vijftig daalt het testosteron van de man doorgaans wat sterker te dan de jaren daarvoor. En omdat dit vaak gepaard gaat met spierverlies en toenemend overgewicht, wordt de daling biologisch versterkt. Bij veel mannen wordt de drift gewoon wat minder.
Hoe dan ook: de verschillen in ‘zin’, in behoefte kunnen in de deze schommelfase sterk veranderen. En wat nou als beiden in het kalme vaarwater belanden? Als beiden niet zozeer meer worden aangetrokken tot gestoethaspel tussen de lakens? Heb je dan een relatieprobleem?
Nee natuurlijk.
Als twee mensen het met elkaar eens zijn, kan er nooit een probleem zijn
Een seksloze relatie is ook een relatie. We noemen het doorgaans een vriendschap, bij oudere koppels ‘de fase van compagnon-ship’.
Maar als jullie heel sterk verschillen in deze fase?
We bespraken al: wat als beiden geen sterke drive meer hebben? Dan is er niets aan de hand.
Wat als beiden een sterke drive hebben? Dan is er weinig aan de hand, tenzij de drive zich niet op elkaar richt natuurlijk: dan is er wel het nodige te exploreren.
Wat nu als één van beiden min of meer ‘UIT’ is gegaan en de ander nog wel een (sterk) verlangen ervaart naar seksualiteit? Hoe dan te navigeren?
Moet degene met de seks-drive deze opofferen op het altaar van de monogame liefde? Bepaalt de ‘langzaamste’ in de relatie hier de snelheid van beiden? Sommige partners zijn bereid tot dit offer en onderdrukken de eigen gevoelens of kanaliseren deze buiten het zicht van de partner. Uit respect. Omdat de ander het niet verdient dat je hem/haar pijn zou kunnen doen. En dat is problematisch: jarenlang onderdrukken van een diepe behoefte -en dat is seksualiteit nu eenmaal!- kan leiden tot depressie en stille woede. Het uitkomen van een omleiding naar porno kijken of prostituee bezoek, leidt tot een enorme vertrouwensbreuk die weinig relaties overleven.
Dus wat te doen?
Binnen Nieuwe Monogamie gaat het erom dat je altijd een veilig midden met elkaar hebt, waarin je wensen en verlangens, behoeften en belangen kunt uitspreken zonder dat er oordeel of afwijzing door de partner op volgt. Juist die veilige bedding is de verzekering dat vertrouwen niet geschaad hoeft te worden. Al blijft die mogelijkheid er natuurlijk altijd, sommige zaken blijven te spannend om te onthullen zelfs in de meest transparante relatie.
Zijn jullie in staat tot dat veilige midden?
Durf jij je partner te vragen: ‘hoe vind je ons erotisch leven?’, ‘zou je vaker, anders, langer willen vrijen?’. En als jouw ‘zin’ eigenlijk ‘UIT’ staat, durf je dan deze vragen te stellen:
‘Ben je er oké mee, dat ik zo weinig te bieden heb?’
‘Heb je iets nodig ter vervanging of vervulling?’
‘Wat heb je nodig, om te kunnen blijven?’
Meer fysieke intimiteit...
Of als jij meer fysieke intimiteit wil en je partner heeft dat niet in de gaten of is angstig om het onderwerp ter sprake te brengen:
‘Kan ik iets doen, om ons erotisch leven te verlevendigen?’
‘Doe ik dingen die jouw zin teniet doen?’
‘Wil je dat ik moeite doe of heb je liever dat we dit dossier tussen ons laten rusten?’
‘Is het oké dat mijn vuur nog brandt?’
‘Wat als ik wel met jou oud wil worden, maar niet kan kiezen voor een seksloos leven?’
‘Welke suggestie heb je voor mij? Wat zou je me daarin willen toestaan?’
‘Is het oké dat ik dat stuk seksuele identiteit op een andere plek ga inbrengen?’
Als deze thematiek speelt in je relatie en je durft het gesprek met je partner nog niet aan te gaan. Kom eens praten individueel.
Ik help je een brief schrijven aan je partner om het gesprek veilig te openen. Want in de stilte woedt het onkruid en ligt bedrog en vervreemding altijd op de loer.